27 Jul
2008

Filmrecensie Batman: The Dark Knight (USA, 2008)

In de bespreking van de filmpremières van deze week schreef ik al dat The Dark Knight tot mijn grote verrassing de eerste plek in de top 250 van IMDB heeft weten te bemachtigen, waar The Godfather al jaren fier bovenaan prijkte. Dat schept bepaalde verwachtingen. Toch ging ik met de nodige scepsis naar de bioscoop: Amerikanen zijn wat opportunistisch aangelegd als het hun eigen erfgoed betreft en er zijn vele Batman-fans die waarschijnlijk per definitie een 10 zouden geven aan een film over hun favoriete stripheld.

Het verhaal

Er zijn voor mij een aantal ingrediënten die een verhaal interessant kunnen maken: diepgang, variatie, verrassing, emotie, mysterie, humor en spanning zijn wel goede. Wanneer een verhaal deze allemaal bevat en ook nog eens in een zorgvuldig gebalanceerde dosering, weet je al bijna zeker dat je met een goede film te maken hebt. Dat is bij The Dark Knight het geval. Het feit dat de film tweeënhalf uur duurt en geen seconde verveelt, is natuurlijk ook veelzeggend.

Gordon, Dent en BatmanHet is knap hoe David S. Goyer, Christopher en Jonathan Nolan een verhaal hebben geconstrueerd dat zich afspeelt in het fictionele Gotham City en een bekende stripheld in de hoofdrol heeft, maar toch griezelig realistisch is. Het verhaal is er een over goed en kwaad, maar niet zwart-wit zoals in sprookjes en veel films, maar één groot, uiterst genuanceerd grijs gebied.

In Nolans eerste Batman-film Batman Begins leerden we al hoe en vooral waaróm de steenrijke Bruce Wayne zijn alter ego Batman creëerde om de misdaad in de straten van Gotham City te bestrijden. Aan het eind van die film werd al een opzetje gegeven voor deze vervolgfilm: een crimineel pleegde gewapende overvallen en liet daarbij steeds een speelkaart achter: de joker. The Dark Knight begint waar Batman Begins ophield: met deze crimineel genaamd The Joker.

Het verhaal is adembenemend goed. Ik heb wel eens films gezien die net zoveel plotwendingen bevatten, maar die waren zo slecht dat je er niet eens om kon lachen. In The Dark Knight zijn de wendingen geweldig: je wordt verrast, soms verbluft door wat de schrijvers voor je in petto hebben. Dat heeft alles te maken met een van de hoofdpersonages.

Acteurs en personages

Laat ik beginnen met Christian Bale: hij is simpelweg een heel goede Batman. Als Bruce Wayne is hij koeltjes, nauwelijks geïnteresseerd in zijn rijkdom en gedreven door persoonlijke drijfveren. De Batman die hij neerzet is duister, dwingend en angstaanjagend met zijn grove stemgeluid, priemende ogen en te pas en te onpas verschijnen en verdwijnen. In de vorige film was dit al een personage om van te genieten en dat is hier niet anders. Een held die zichzelf niet als held ziet en dingen moet doen die op zichzelf staand niet heldhaftig lijken.

Verder speelt Aaron Eckhart de goedhartige aanklager Harvey Dent, die de missie van Batman onderschrijft en vanaf de kant van de wet alles in het werk stelt om de georganiseerde misdaad in Gotham uit te roeien. In het begin lijkt het even alsof Echkart vooral mag meedoen als pretty boy, maar in de loop van de film wordt duidelijk dat Dent een kritiek personage is voor de ontwikkeling van het verhaal en dat de acteur zijn rol met verve vervult.

Heath Ledger als The JokerMaarrrr… de enige echte ster van deze film is de begin dit jaar aan een ongelukkige overdosis medicijnen overleden acteur Heath Ledger. Zijn vertolking van The Joker is nu al werkelijk legendarisch. Overtreffende trappen schieten tekort voor de overtuiging die hij legt in dit krankzinnige personage. The Joker is een misdadiger die gedreven wordt door één ding: complete gestoordheid.

Ledger haalt werkelijk alles uit de kast om van The Joker de meest intense, gruwelijke, angstaanjagende en onvoorspelbare schurk te maken die je ooit hebt gezien. Het zit hem in alles: zijn loopjes, zijn lichaamstaal, zijn mimiek, zijn zenuwtrekjes, zijn vlammende ogen, zijn stem in alle mogelijke buigingen natuurlijk dat maniakale lachje. De rillingen die over je rug lopen zijn van genot en huivering: dit is acteerwerk van de hoogste plank.

Humor

Ook in een film die zulke serieuze thema’s behandelt en zo’n donkere toonzetting heeft, valt er heel wat te lachen. Dat betreft af en toe Alfred, de gortdroge butler van Bruce Wayne die véél meer doet dan het huishouden runnen en regelmatig leuk uit de hoek komt. Ook kunnen we lachen om politieman Gordon, die aan de kant van Batman staat, niet te corrumperen is en zich blijft verbazen over zijn gemaskerde vriend.

Complimenten voor de verschillende personages die voor een grappige noot kunnen zorgen, maar helaas voor hen steelt ook op dit vlak The Joker de show. Hoewel zijn naam het misschien doet vermoeden, loopt hij geen moppen te tappen. De vaak wrange humor zit hem in zijn dialogen, maar vooral in zijn acties. Hoe beter je hem leert kennen in de loop van de film, hoe meer je de nuances oppikt van de dingen die hij zegt. Je gaat doorzien dat serieus klinkende opmerkingen van hem kunnen betekenen dat hij een plannetje in uitvoering heeft dat zijn gesprekspartner zeer binnenkort van nabij zal gaan ondervinden. Dat levert je voorpret op, ook al weet je niet wát er gaat gebeuren.

Het is tekenend dat een van de meest komische scenes, de ziekenhuis-scene, in de kern simpelweg ziek en geschift is. Zo gaat het meestal: we beseffen de ernst van de gebeurtenissen, maar Nolan en Ledger weten ons desondanks aan het lachen te krijgen, soms gewoon uit bewondering voor de verrassing die we te zien krijgen.

Actie en effecten

The Dark KnightMet het drama en de humor zit het dus wel goed, maar in een Batmanfilm verwachten we natuurlijk ook actie, tegenwoordig graag gemaakt met mooie special effects. The Dark Knight bezorgt je wat je wilt: veel actie, maar alleen op plekken in het verhaal waar ze thuishoren, geen actie om de actie. De special effects zijn prachtig, maar zonder overdreven praal: voornamelijk functioneel, om de film zo realistisch mogelijk te laten. Natuurlijk maakt Batman gebruik van vernuftige gadgets, maar voor al zijn apparatuur worden aannemelijke wetenschappelijke verklaringen gegeven, waardoor het geen futuristische science fiction wordt, maar The Dark Knight zich gewoon in deze tijd zou kunnen afspelen.

De montage van de actiescenes is indrukwekkend: met veel korte shots weet Nolan toch een zeer vloeiend geheel te creëren, dat op geen enkel moment stoort en je volledig in de film ondergedompeld houdt. Samen met de delicate balans tussen actie- en rustige scenes, waarbij ook de rustige zeer onderhoudend zijn, wijst dit erop dat we hier met een vakman te maken hebben.

Conclusie

Opsommend hebben we dus te maken met een vakkundig geregisseerde film, met een indrukwekkend verhaal, fenomenaal acteerwerk, een briljante ‘villain’, heerlijke actie en veel humor. The Dark Knight is een maaltijd waarna je echt geen toetje meer nodig hebt, en je alleen maar uitkijkt naar het moment waarop je nieuwe honger gestild wordt door de volgende maaltijd van deze chefkok.

Al die lovende woorden, wat mankeert er dan aan The Dark Knight? Ik kan eigenlijk niets bedenken. Zeker, er zijn mensen die deze film beter niet kunnen gaan kijken: kleine kinderen en echte Batman-haters bijvoorbeeld, of mensen die niet houden van dit soort doordringende, soms angstaanjagende thrillers. Ernstige hartpatiënten misschien. Maar voor de rest kan ik The Dark Knight alleen maar aanraden: ga hem zien!

Oordeel: 10/10

IMDB: The Dark Knight
Soort film: Actie/Drama/Misdaad/Avontuur
Cast: Christian Bale, Heath Ledger, Aaron Eckhart, Maggie Gyllenhaal, Michael Caine, Gary Oldman, Morgan Freeman
Regie: Christopher Nolan
Looptijd: 152 minuten
Bios/DVD: Bioscoop

Wat vind jij van The Dark Knight?

Bekijk ook andere Lurven Filmrecensies.

Rubriek: Films en DVD

13 Reacties op “Filmrecensie Batman: The Dark Knight (USA, 2008)”

Reageer zelf

Goeie recensie, goeie film! Hij is de 10 zeker waard.

The Dark Knight is interessant, soms eng, heftig, donker en grappig. Ik moest ‘m echter wel even laten bezinken. Ik denk er aan ‘m nog eens te bekijken in de bios, en dat heb ik niet zo heel vaak bij een film …

Heath Ledger zorgt voor een verbluffend moment, wanneer hij de woorden ‘Why so serious?’ uitspreekt. Ai, dat moet ik snel weer eens zien!

Als de film is afgelopen ben je haast vergeten wat je zoal voor je kiezen hebt gekregen! Het is ongelooflijk hoeveel grote momenten er voorkomen. Ik denk bijvoorbeeld aan de potloodtruc, de scenes in het ziekenhuis (en daarbuiten, mijn god), de kantelende vrachtwagen, de ondervraagscene, enz … Heerlijk!

Echt een topper, maar inderdaad niet voor iedereen geschikt. Dat zou absurd zijn!

Waarom beleven mensen plezier aan thrillers en horror, zoals The Dark Knight? Waarom is het een genot om naar iets op een scherm te kijken, waar je in de realiteit trauma’s van zou oplopen? Ik hoef deze film niet te zien, want ik beleef er echt geen plezier aan.

Als je The Joker in het echt zou tegenkomen, zou een van de volgende natuurlijke reacties krijgen: vechten of vluchten. Je zou niet in je stoel blijven zitten en met plezier kijken wat hij nu allemaal gaat doen. Als je een horror of thriller zit te kijken, weet je dat jij in een veilige situatie zit en tegelijkertijd krijg je een adrenalinekick, want je vind het toch eng. Blijkbaar zijn er veel mensen die dat lekker vinden. Zijn er nog andere redenen?

Ik denk dat we hier met smaakpapillen te maken hebben

1 minpuntje aan deze film:

De rol van ‘Rachel’ zou eigenlijk toch vertolkt moeten geweest zijn door miss Cruise, Katie Holmes, dat was het enige minpunt aan deze film naar mein meneing

filmfanaat

Hey Quarterlife, ik snap niet wat je duidelijk wilt maken.
Deze (geweldig goeie) film is geen horror, en maar half een thriller.
Jouw commentaar past wel wat bij mensen die the texas chainsaw massacre, saw, of final destination leuk vinden. (hoewel ik sommige van die ook wel lollig vind).
Maar deze film is gewoon hardstikke spannend en soms leuk.
Het is toch de spanning die dingen leuk maakt?
Wat ga je dan doen in je vrije tijd? Alle leuke dingen zijn toch spannend? Achtbaan, sporten, etc.

En hier is nog iets wat je je moet bedenken, wat mijn moeder toen ik klein was bij “enge” films altijd zei; Het is maar een film.

gewoonweg bangelijk! een opeenvolging van supermomenten! heel goed geacteerd en de grappen zijn subliem! spijtig dat Heath Ledger dood is ondertussen, want hij is in deze film één van de beste vertolkingen die ik ooit heb gezien.
Voor mij krijgt die een 10!

Gisteren heb ik met gemengde gevoelens gekeken naar deze zo omhoog geschreven, ietwat overgewaardeerde film. Slecht is die niet. De film heeft nauwelijks ademruimte, door het hoge tempo, en voor een ruim twee uur durende film is dat soms wel prettig. Op sommige momenten is de film zo voorspelbaar en erg ongeloofwaardig. Ongeloofwaardig is het gemak waarmee de man die net de helft van zijn gezicht heeft verloren dat hij zonder pijn en met de grootste flexibiliteit kan praten en mimiek kan tonen. De grote thema’s zijn duidelijk en komen ook goed naar voren. Spannend is de ethische vraagstelling die door heel de film heen loopt: wat het werkelijke goede en het kwade in de meest genuanceerde zin is en vertegenwoordigt. Maar mijns inziens zijn de schrijvers verloren gelopen in de hoeveelheid lagen, die ze wilden aanbrengen en de vele wendingen in het verhaal, om de spanning te verhogen.

filmfanaat

Ik vind dat wel meevallen. Het is wel zo dat er niet echt rustmomenten zijn. Maar er zijn wel momenten waar er meer van het verhaal wordt verteld. Dat vind ik persoonlijk rustig genoeg. Ik heb de hele film gekeken zonder moe te worden van de meeslepende actie en zonder me te beseffen dat echt zo’n lange film is. Dan het je het als regisseur toch goed gedaan. Maarja, ik denk dat veel mensen een verschillende mening hebben qua tempo. Dat hangt gewoon af van smaak.
Wat betreft het verhaal; ik vind de lagen en wendingen juist heel goed en leuk uitgedacht. Er is maar 1 wending die naar mijn mening overbodig was, en dat was dat die gast die doodgeschoten was, toch aan het eind weer te leven.
En wat betreft ongeloofwaardigheid, alle dingen erin zijn mogelijk (hoewel sommigen zeer onwaarschijnlijk), volgens mij is het geloofwaardiger dan de meeste actiefims, en zeker geloofwaardiger dan elke andere recente superheldfilm.

Maar dat is mijn mening.

Vond de film tegenvallen..sorry smaken verschillen, ben niet onder de indruk geweest behalve bij Jokers potloodverdwijntruuk. Ben toch meer van de over de top Joker van Jack Nicholson..

Koninckx Frederik

Deze film is van een zeldzaam hoog niveau. Zoals in de bovenvermelde filmanalyse passen alle puzzelstukjes perfect in elkaar. Dit is idd niet zomaar een actiefilmpje, dit is een kunstwerkje van het hoogste niveau, zoals dat ook het geval was met “Batman Begins”. Een dikke proficiat aan de regisseur, scenarioschrijvers en acteurs. Dit toont nog maar eens aan dat met de juiste attitude elke soort van thema op een kwalitatieve manier kan gebracht worden; ook de dus een film over een “comics figuur”. Batman is wellicht één van de meest populaire actiehelden,omdat hij ook de meest realistische is en echt zou kunnen bestaan.Hij is het meeste “menselijk” van alle helden die wij kennen. En in deze films wordt dat ook daadwerkelijk zo uitgebeeld! Zondermeer 10/10!

Koninckx Frederik

@Teun; ik respecteer éénieders mening, dus ook de jouwe. Maar ik ben het niet eens met je aangaande Jack Nicholson als Joker. Binnen het gestelde scenario in die eerste Batman film speelt hij zijn rol zondermeer goed. Maar deze film èn de vooral de daaropvolgende zijn een clowneske vertoningen en in mijn ogen een complete aanfluiting van de ware held en waardevolle figuur die Batman eigenlijk is.